KANAL DARALMASI
Omurlar, omurilik ve sinir liflerinin korunmasını sağlayan kemik yapılardır. Omurilik ve sinir lifleri omurların ortasındaki kanal boyunca başın alt kısmından başlayarak aşağıya doğru iner. Omurlar arasında omurların birbirine bağlanmasını sağlayan ve disk adı verilen yapılar vardır. Bu diskler, yaş ilerledikçe muhteviyatlarındaki sıvı miktarlarını kaybeder. Bu durum, diskin yük taşıma yeteneğinin azalmasına ve sertleşerek bulunduğu yerden spinal kanala doğru yer değiştirip kanal çapının daralmasına neden olabilir. Spinal stenozun diğer bir nedeni de omurların arkasındaki faset eklemlerinin büyümesine bağlıdır.
![]() |
Şekil:
Faset eklemindeki büyümeye bağlı kanal çapının daralması görülüyor. |
Belirtiler
Spinal stenoz her zaman belirti vermeyebilir. Eğer varsa, belirtiler bacaklarda uyuşukluk ve kramp şeklinde kendisini gösterir. Ayrıca, bacaklarda kuvvetsizlik ya da ağrı meydana gelebilir. Nadiren mesane ve/veya bağırsak problemlerine neden olabilir. Yakınmalar uzun süre ayakta kalma ve yürümeyle artabilir. Belirtiler devamlı ya da nöbetler biçiminde gelip geçen şekilde olabilir. Sınırlı bir süre yürüdükten sonra bacaklarda güçsüzlük ve uyuşma nedeniyle durma ve çömelme ihtiyacı duyulabilir. Yürüme mesafesi giderek azalır. Eğilme veya oturmayla ağrı hafifleyebilir veya tamamen geçebilir.
Tanısı nasıl konur?
Manyetik rezonans görüntüleme (MRG) ile omurgadaki darlıkların miktarı tespit edilebilir ve detaylı inceleme sağlanabilir. Bilgisayarlı Tomografi (BT) kemik yapıyı detaylı araştırma için kullanılabilir. Direkt grafiler (Röntgen) daralmış veya zayıflamış disklerin varlığını ortaya koyabilir. Tüm bu çalışmalar omurilik kanalının darlığının, sinir kökü basısının, darlığın yerinin saptanmasını sağlar.


Tedavi seçenekleri
- İlaç tedavisi ve ağrının kontrolü: Öncelikle cerrahi olmayan yöntemler denenir. Bu tedavi seçenekleri, antienflamatuvar ilaçlar ya da ağrının kontrol altına alınması için ağrı kesici ilaçlardır. Bel egzersizleri kasları güçlendirerek omurlara daha iyi destek sağlayabilir. Spinal enjeksiyonlar (kortizonun epidural enjeksiyonu gibi) yapılabilir.
- Cerrahi tedavi: Cerrahi, cerrahi olmayan yöntemlerle ağrısı kontrol altına alınamayan ve yürüme mesafesi kısa olan hastalarda uygulanır. Cerrahi girişim ayrıca ilerleyici bacak güçsüzlüğü, idrar ve bağırsak problemi olanlarda tercih edilen bir tedavi yöntemidir. Yapılacak cerrahi girişimin amacı basıyı kaldırıp kanal çapını genişletmektir.
- Tek taraflı dekompresyon: Bası yapan kemik ve ligamanlar mikrocerrahi teknikle bir taraftan alınarak kanal genişletilir. Bu yöntemle arkadaki kemikler ve ligamanlar korunur. Karşı taraf hiç açılmaz. Vida ile sabitleme ihtiyacı genellikle yoktur. Bu yöntemin başarı oranı çok yüksektir.
- Lomber laminektomi: Bu yöntemde arkadaki kemikler ve ligamanlar alınarak daralan kemik kanalı genişletilir. Düz bel ve kayma riski nedeniyle pek önerilmemektedir. Eğer yapılacaksa, vidayla sabitleme tekniği ile birlikte yapılmalıdır. Cerrahi girişim gerekli olduğunda yapılırsa bacak ağrısını, bacağın fonksiyon kaybını azaltacaktır. Günümüzde hastalar operasyondan birkaç hafta sonrasında normal hayatlarına dönebilmektedir. Spinal stenoza bazen omurlar arasında kayma eşlik eder. Böyle bir durumda omurlar arasında hareketlilik yoksa kanal genişletme yetebilir. Hareketlilik varsa spinal füzyon (kemik aşısı) cerrahisi omurları sabitlemek amacıyla dekompresyon işlemi ile beraber yapılabilir. Cerrahi sonrası hastanede kalış süresi sadece birkaç gündür. Çoğu hasta 3-6 ayda tüm aktivitelerine geri dönebilmektedir.

